Naar aanleiding van Europese en nationale rechtspraak heeft de staatssecretaris van Financiën het besluit over de btw-vrijstelling voor (para)medische diensten aangepast. Gezien het belang hiervan voor velen in deze beroepsgroep, stellen wij u hierbij graag van de belangrijkste zaken op de hoogte.

Huidige btw-vrijstelling

Volgens de wet zijn diensten op het vlak van gezondheidskundige verzorging van mensen door (para)medici vrijgesteld van btw. Aan deze vrijstelling is de voorwaarde verbonden dat de (para)medicus een hierop gerichte opleiding heeft gevolgd waarvoor regels zijn gesteld in de Wet BIG (de wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg). Een andere voorwaarde is dat de verrichte diensten tot de deskundigheid van de betreffende dienstverlener behoort. Hierdoor was het onzeker of bijvoorbeeld accupunctuurbehandelingen door een reguliere arts vrijgestelde diensten waren. Het oude besluit heeft voor veel verwarring en procedures geleid, reden waarom het op veel onderdelen is verduidelijkt en verruimd.

Gezondheidskundige verzorging

Doorgaans bestaat een gezondheidskundige verzorging uit therapeutische handelingen met als doel het stellen van een diagnose of het behandelen of genezen van een ziekte. Het Europese Hof van Justitie (20 november 2003, nr. C-307/01) heeft deze criteria echter op bepaalde punten genuanceerd. Zo geldt de vrijstelling voortaan ook voor therapeutische handelingen voor preventieve doeleinden. Denk hierbij bijvoorbeeld aan ARBO-diensten die gericht zijn op preventie.

Een andere verruiming geldt voor de diensten door een derde die geen zelf geen (para)-medische beroepsbeoefenaar is. Wanneer deze dienst onderdeel is van een medische behandeling (een behandeling dus door een (para)-medicus) is ook deze dienst vrijgesteld. Denk hierbij bijvoorbeeld aan een extern laboratorium dat onderzoek doet of een dienst verricht in het kader van een geneeskundige behandeling voor een ziekenhuis.

Het Europese Hof bepaalde dat het voor de vrijstelling niet relevant is dat de dienst werd verricht door niet tot arts opgeleid laboratoriumpersoneel omdat de gezondheidskundige verzorging van therapeutische aard niet in alle onderdelen door medisch personeel hoeft te worden verricht.

Medische diensten versus uitlenen van personeel

Als een medisch beroepsbeoefenaar zijn diensten onder toezicht verricht, blijft het een gezondheidskundige verzorging. Deze verruiming volgt uit het arrest van de Hoge Raad van 13 juni 2014. Dit betrof een maatschap van operatieassistenten en anesthesiemedewerkers die haar leden uitleenden aan ziekenhuizen. Volgens de Hoge Raad waren de verrichte diensten aan te merken als medische verzorging (vrijgesteld) en niet als het ter beschikking stellen van personeel of arbeidskrachten (belast).

Cosmetische geneeskunde

Cosmetische behandelingen behoren tot de gezondheidskundige verzorging van de mens indien ze uitsluitend zijn gericht op de bescherming, instandhouding of herstel van de gezondheid. Pure verfraaiingen zijn dus belast.

Deskundigengebied van artsen

Een beoefenaar van een in de Wet BIG opgenomen beroep kan de btw-vrijstelling toepassen op alle gezondheidskundige behandelingen die behoren tot zijn deskundigheid. In het nieuwe besluit wijst de staatssecretaris erop dat het verrichten van handelingen op het terrein van de geneeskunst tot het deskundigengebied van een arts wordt gerekend. Hieronder vallen alle gezondheidskundige behandelingen die zijn gericht op de preventie en genezing van ziekten en het beoordelen van de gezondheidstoestand. De vrijstelling wordt uitdrukkelijk uitgebreid met de niet-reguliere of alternatieve gezondheidszorg. Dit vloeit voort uit de beslissing van Hof Den Bosch van 11 september 2015. Dat betrof accupunctuurbehandelingen door een reguliere arts.

Btw-vrijstelling op grond van fiscale neutraliteit

Op grond van het fiscale neutraliteitsbeginsel mogen medische beroepsbeoefenaren, die niet onder de Wet BIG vallen, onder voorwaarden toch de btw-vrijstelling toepassen. Hetzelfde geldt voor BIG-beroepsbeoefenaren die buiten hun deskundigengebied actief zijn (denk bijvoorbeeld aan de fysiotherapeut die ook ergo-therapie verleent). De voorwaarden houden in dat:

• de desbetreffende diensten bestaan uit de gezondheidskundige verzorging

en

• de dienstverlener aantoont te beschikken over de beroepskwalificaties die een kwaliteitsniveau van de diensten garandeert dat gelijkwaardig is aan het kwaliteitsniveau van een BIG-beroepsbeoefenaar.

Persoonlijk en rechtstreeks te verrichten aan een individuele patiënt

Het is verder nog vereist dat de vrijstelling alleen geldt voor persoonlijke en rechtstreeks verrichtte diensten aan een individuele patiënt. De vrijstelling is dus niet van toepassing op de medicus die via een website of via een computerprogramma algemene niet op de individuele patiënt gerichte medische informatie verstrekt.

De onderdelen 6 en 7 werken terug tot de datum arrest van de Hoge Raad van 27 maart 2015 of vanaf de datum dat bezwaar is gemaakt.

Verzeker u dat uw situatie wel of niet van toepassing is op deze wijzigingen, zodat u in ieder geval de BTW-wetgeving correct toepast en niet onnodig afdraagt. Wij zorgen er graag voor dat er een juiste aangifte omzetbelasting voor u wordt ingediend en gaan tevens indien van toepassing voor u na of u aan het beoogde kwaliteitsniveau voldoet. Neem voor advies of een second opinion contact op met ons.

Bron: KUBUS Doesburg, mr. H.J. Rosenboom RB.